Zelf aan de slag.

Voor iedereen die graag meer wil weten over fotografie.

 

Graag deel ik mijn opgedane kennis en ervaring met jullie omdat ik het té gek vind als mensen de passie voor fotografie delen!

De Basis

Als je dit leest, heb je vast al eens overwogen meer met fotografie te gaan doen, net als ik. Dus mijn eerste advies natuurlijk, gewoon doen! Maar ik kan me heel goed voorstellen dat je niet weet waar je moet beginnen. Heb je een mobiele telefoon, duik dan in eerste instantie eens in alle opties van je mobiele camera. Want heel eerlijk, de camera’s van de telefoons van nu, zijn zeer geavanceerd. Zo kun je bij de meeste foto’s terug zien welke instellingen de camera heeft gebruikt, zoals de sluitertijd, het diafragma en de iso.
Wil je aan de slag met een spiegelreflex- of systeemcamera, dan neem ik je hieronder graag mee in de basis. 

Voor de shoot / op locatie

  • Camera
  • Lenzen
  • Geheugen / SD-kaarten (let goed op dat deze compatible is/zijn met je camera)
  • Batterijen + Oplader
  • Zonnekap
  • UV/ND Filter
  • Statief
  • Cameratas

Optioneel:

  • Regenhoes
  • Reflectiescherm
  • Flitser
  • Rijstzak
  • Lamp / zaklamp

Na de shoot

  • Schoonmaakkit
  • Computer
  • Externe hardeschijf
  • Lightroom + Photoshop
  • Computerbril

Camera
Als het gaat om camera’s zijn er heel veel begrippen uit te leggen. We gaan in dit stuk in op de basisbegrippen die in principe toepasbaar zijn op elk type camera.

Camera-onderdelen (hardware)

  1. Beeldsensor (sensor) – Het onderdeel dat het licht opvangt en omzet in een digitaal beeld (APS-C, full-frame, micro four thirds, etc.).
  2. Zoeker (optisch/elektronisch) – Voor het kaderen van het beeld. Spiegelreflex: optische zoeker (OVF), systeemcamera: elektronische zoeker (EVF).
  3. Spiegel – Alleen bij spiegelreflexcamera’s. Stuurt licht naar de zoeker (klapt op bij het maken van een foto).
  4. Sluiter (shutter) – Mechanisme dat bepaalt hoelang het licht op de sensor valt.
  5. Objectief / Lens – Het verwisselbare onderdeel dat het licht naar de sensor leidt.
  6. Lensvatting (mount) – De aansluiting tussen camera en lens (bijv. Canon EF, Nikon F, Sony E).
  7. Diafragma (aperture) – Opening in de lens die bepaalt hoeveel licht wordt doorgelaten.
  8. Bajonetsluiting – Het mechanisme waarmee je lenzen op de camera bevestigt.
  9. LCD-scherm – Voor live view, instellingen en terugkijken van foto’s.
  10. Knoppen en draaischijven (dials) – Voor bediening van sluitertijd, diafragma, ISO, etc.
  11. Hotshoe – Bevestigingspunt voor accessoires zoals flitsers.
  12. Statiefaansluiting – Schroefdraad aan de onderzijde om de camera op een statief te zetten.
  13. Geheugenkaartsleuf – Voor SD/CF/CFexpress kaarten (er zijn camera’s met meer dan 1 sleuf / slot)
  14. Batterijcompartiment – Voor de accu van de camera.
  15. Microfoon- en hoofdtelefoonaansluiting – Voor video-opnames met geluid.
  16. Ingebouwde flitser – Bij sommige modellen aanwezig, vaak beperkt in vermogen.
  17. Flitssynchronisatiepoort (PC sync) – Voor aansluiting van externe flitsers of studioflitsers.

Bediening en instellingen

  1. Sluitertijd (shutter speed) – Hoe lang de sluiter openstaat (bijv. 1/1000s, 1/60s, 30s).
  2. Diafragma (f-getal) – Grootte van de lensopening (bijv. f/1.8, f/4, f/11).
  3. ISO – Lichtgevoeligheid van de sensor.
  4. Belichtingscompensatie (exposure compensation) – Helderheid handmatig aanpassen (+/- stops).
  5. Witbalans (white balance) – Kleurtemperatuurinstelling (daglicht, schaduw, kunstlicht, etc.).
  6. Autofocusmodi – Enkel (AF-S), Continu (AF-C), Automatisch (AF-A), Handmatig (MF).
  7. Autofocuspunten – De gebieden waarop de camera kan scherpstellen.
  8. Meetmodus (meting/exposure metering) – Manier waarop licht wordt gemeten (matrix, centrumgericht, spot).
  9. Opnamemodus (P, A, S, M) – Programma, diafragmaprioriteit, sluiterprioriteit, handmatig.
  10. Burstmodus (continufoto’s) – Meerdere foto’s snel achter elkaar maken.
  11. Zelfontspanner (self-timer) – Vertraging tussen indrukken en maken van de foto.
  12. Live View – Beeld op het LCD-scherm in plaats van via de zoeker.
  13. Histogram – Grafiek die belichting toont.
  14. Picture Styles / Creative Filters – In-camera beeldverwerking.
  15. Bracketing – Meerdere opnames met verschillende instellingen (belichting, witbalans).
  16. Beeldstabilisatie (IBIS / IS / VR / OSS) – Mechanisme dat trillingen compenseert.
  17. RAW / JPEG – Bestandstype van de foto’s.
  18. Custom modes – Programmeerbare gebruikersinstellingen.

LICHT
De belangrijkste voorwaarde bij fotograferen is licht. De hoeveelheid licht, de richting waar het licht vandaan komt, de plek waar het licht jouw onderwerp raakt en de kleur van het licht bepalen voor een groot gedeelte hoe jouw foto eruit komt te zien. Hoe je dit licht vangt is afhankelijk van je camera, lens en eventuele accessoires.

Belichting:
1) Diafragma (scherptediepte): Wordt meestal uitgedrukt in f/getal tussen 1.2 en 22
Bij een groter diafragma (kleiner f-getal) krijg je een mooie wazige achtergrond (bokeh). Maar wanneer je grotere groepen mensen of onderwerpen hebt die niet in dezelfde lijn staan, gebruik je een kleiner diafragma om meer scherp te krijgen. Maak je een portret van 1 persoon, dan kun je prima f/1.2 gebruiken. Fotografeer je een hele groep, gebruik dan een groter diafragma om meer mensen scherp te krijgen.

2) Sluitertijd (bewegingsonscherpte): Wordt meestal uitgedrukt in 1/getal tussen 20 en 8000.
Wanneer je bewegingen wil bevriezen gebruik je een kleinere sluitertijd.

3) ISO (ruis): Wordt meestal uitgedrukt in getal tussen 100 en 102.400.
Je probeert meestal om de ISO zo laag mogelijk te houden. Dit voorkomt ruis (korreling) in je foto.

CAMERA
Om te weten welke camera en lens voor jou geschikt zijn, moet je eigenlijk van te voren wel een beetje weten waar je interesse ligt. Voor landschapsfotografie heb je hele andere materialen, nodig dan voor portretfotografie. Daarnaast is het goed om te bedenken wanneer jij je camera gaat gebruiken. Gaat deze mee op reis, dan wil je niet moeten rondlopen met een zware en grote camera, tenzij je natuurlijk juist op pad gaat voor het perfecte plaatje die alleen te maken is met bepaalde materialen. Door jezelf de juiste vragen te stellen, voorkom je een miskoop en kies je apparatuur die echt aansluit bij jouw stijl, doel en comfort.

Nooit te oud om te leren

Mijn eigen fotografie reis.

Achter mijn camera heb ik het idee dat ik eindelijk gevonden heb wat ik hoor te doen. 

Jeugd
Al sinds mijn jeugd heb ik een passie voor fotografie. Met de pap-lepel ingegoten want onze vader was een getalenteerd amateurfotograaf.
Camera’s (onder andere een Hasselblad), lenzen, dia’s, filmrolletjes, polaroids, statieven en andere voor mij toen mysterieuze accessoires, het waren ware schatten die in de kastjes lagen te wachten.

Eindelijk de eerste stap gezet
Na jaren met een instap-spiegelreflexcamera mét kitlens rond te hebben gelopen vond ik het 2 jaar geleden (2023) tijd, om nu eindelijk eens meer met mijn passie te gaan doen. Het doel? Handmatig die instapcamera leren instellen. Want als het met die camera lukt, lukt het straks met een betere camera ook was het idee! Zo gezegd zo gedaan. Ik heb me aangemeld voor een basiscursus fotografie waar ik aan de slag ging met het handmatig instellen van een camera.
Nu is de voor ieder type camera net weer wat anders, maar de basis werd goed uitgelegd en we gingen na het theoriegedeelte aan de slag in de praktijk.
Na de cursus kreeg ik de tip om mijn camera zoveel als mogelijk te gebruiken om de opgedane kennis niet te verliezen, wat een top tip! Want mooie foto’s maken vergt inzicht, kennis maar vooral ook ervaring!

Volgende stap
Na deze eerste stap wist ik eigenlijk niet zo goed wat nu mijn volgende stap moest zijn.
De basis was gelegd, mijn passie was weer aangewakkerd en van mijn 2 favoriete modellen (mijn zoon en dochter) heb ik zo’n beetje iedere stap die ze hebben gezet, vastgelegd. Maar wat nu?
Ik besloot dat het tijd was voor een gameplan! Ik nam me voor dat 2025 het jaar moest worden waarin ik écht meer met mijn fotografie ging doen. Ik ging me meer verdiepen in camera’s en lenzen, want de instapcamera van minstens 10 jaar oud, was ik voor mijn gevoel wel ontgroeid.
En dus had ik mijn zinnen gezet op een systeemcamera. Waarom? Dit leg ik later uit, er is namelijk een verschil tussen een spiegelreflexcamera (met spiegel en optische viewfinder) en een systeemcamera (zonder spiefel met elektronische viewfinder).

Nieuwe camera én nieuwe lens
Ik heb mezelf ondergedompeld in alle beschikbare kennis en uiteindelijk is het de Canon EOS R6 Mark ii geworden. En wat ben ik blij met deze keuze! Uiteraard is een goede camera niet het enige wat je nodig hebt om goede foto’s te maken. Om heerlijk te zijn, misschien maak je het grootste verschil wel met een goede lens! Maar sinds ik mijn nieuwe camera heb, met 2 hele fijne lezen (lees hierover ook later meer), krijg ik eindelijk foto’s geproduceerd die aansluiten bij mijn visie en verwachting. En dus smaakt het fotograferen naar meer!

Fotografie challenge
Om meer kennis op te doen én om mezelf uit te dagen deed ik begin dit jaar (2025) mee met een fotografie challenge. Alle deelnemers werden uitgenodigd voor een online community waar de opdrachten uitgelegd werden en waar alle deelnemers hun foto’s konden delen. Ontzettend leuk en inspirerend! Opdrachten met thema’s als, minimalisme, zelfportretten, Rembrandt belichting, stillevens en beweging vastleggen. Iedere dag leerde ik weer iets bij, door met deze onderwerpen aan de slag te gaan!
Nu weet ik van mezelf dat ik portretfotografie of in ieder geval het fotograferen van mensen, het allerleukste vind. Maar door buiten je comfortzone te treden krijg je inzichten die je normaal gesproken niet zou krijgen en doe je kennis op die je later weer in kunt zetten.
Ontzettend waardevol dus.

Online groepen / platformen / social media
Via de facebookledengroep van mijn type camera en via andere platformen of social media wissel ik kennis en informatie uit. Met regelmaat komen er vragen voorbij die ik zelf ook heb en vind ik de antwoorden terug in de reacties van andere leden uit de groep.
Daarnaast is het leuk om geïnspireerd te raken. Sommige fotografen delen heel transparant hun weg naar de “perfecte foto”. Wat zagen ze, welke keuzes maakten zij, met welke instellingen zijn hun foto’s gemaakt. Allemaal informatie waar jij als fotograaf van kunt leren.